امروز: چهارشنبه 05 آذر 1399 برابر با 25 نوامبر 2020

امروز 21 مرداد روز ملی دریای خزر است

  • سه شنبه, 21 مرداد 1399
  • اندازه قلم کاهش اندازه قلم افزایش اندازه قلم

هم زمان با لازم الاجرا شدن کنوانسیون تهران در تاریخ 21 مردادماه 1385، این روز به عنوان روز دریای خزر نامیده شد.

به گزارش پایگاه خبری رشت پرس کشورهای حاشیه دریای خزر (آذربایجان، ایران، قزاقستان، روسیه و ترکمنستان) جهت حفاظت از محیط زیست این دریا در سال 1382 (2003) "کنوانسیون منطقه ای حفاظت از محیط زیست دریای خزر" موسوم به "کنوانسیون تهران" را امضاء کردند. این کنوانسیون با همکاری و حمایت برنامه محیط زیست ملل متحد شکل گرفت و دبیرخانه آن نیز بصورت موقت در ژنو است. با عنایت به اینکه این کنوانسیون منطقه ای تنها معاهده زیست محیطی مورد توافق پنج کشور حاشیه دریای خزر و تنها بستر همکاری جهت حفاظت و نجات اکوسیستم منحصر بفرد دریای خزر است، از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است.

هم زمان با لازم الاجرا شدن کنوانسیون تهران در تاریخ 21 مردادماه 1385، این روز به عنوان "روز دریای خزر" نامیده شد و به همین مناسبت هر ساله مراسم بزرگداشت این روز در کشورهای عضو این کنوانسیون برگزار می شود.
عموما این برنامه های بزرگداشت بصورت جلساتی با حضور مسئولین و مقامات سازمانهای ذیربط برگزار می شد و صرفا مجموعه ای از سخنرانی ها بود. از سال 1391 به بعد مقرر شد تا از طریق سازمان های مردم نهاد بومی کشورها جشنواره هایی با هدف تنویر افکار عمومی و آشنا کردن جوامع محلی حاشیه این دریا با اهداف کنوانسیون تهران برگزار شود و طی آن عموم مردم از وضعیت دریای خزر و لزوم حفظ محیط زیست آن اطلاع یابند. که هر ساله با همکاری ادارات کل حفاظت محیط زیست استان های ساحلی گلستان، مازندران و گیلان و سازمان های مردم نهاد مستقر در آن استان ها، برنامه های متنوعی از جمله مراسم پاکسازی سواحل، جشنواره های متنوع آموزشی، فرهنگی، ورزشی و سرگرمی و همچنین برگزاری نمایشگاه های مختلف اجرا شده است.

امسال نیز با توجه به ادامه شیوع بیماری کرونا، اجرای مراسم روز دریای خزر به صورت غیرحضوری و مجازی مانند برگزاری مسابقات نقاشی، داستان نویسی، عکاسی و... برگزار می شود.

آخرین وضعیت کنوانسیون تهران

از زمان امضا کنوانسیون تهران تاکنون مسئولیت دبیرخانه موقت این کنوانسیون به عهده برنامه محیط زیست سازمان ملل متحد (UNEP) است که در ژنو مستقر است. از ابتدای مذاکرات مربوط به تعیین محل دائمی کنوانسیون، جمهوری اسلامی ایران و جمهوری آذربایجان در بین کشورهای عضو بیشترین تمایل را در خصوص استقرار محل دبیرخانه دائمی در کشور متبوع خود داشتند. در عین حال کشور روسیه نیز به صورت غیررسمی ابراز تمایل جهت میزبانی دبیرخانه نموده بود.

در پنجمین نشست کشورهای عضو کنوانسیون تهران (COP5) که در خرداد 1393در شهرعشق آباد کشور ترکمنستان برگزار شد، مقرر شد تا دبیرخانه کنوانسیون بصورت گردشی به ترتیب حروف الفبای انگلیسی هر چهار سال در یکی از کشورهای عضو کنوانسیون مستقر شود. بنابراین با توجه به اینکه کشور آذربایجان بر اساس ترتیب ذکر شده اولین کشور بود، در همان جلسه تصمیم گرفته شد تا از ابتدای ژانویه سال 2015 میلادی دبیرخانه کنوانسیون از ژنو به شهر باکو به مدت چهارسال انتقال یابد.

در جریان پنجمین نشست اعضای متعاهد کنوانسیون همچنین در خصوص تشکیل صندوق مالی کنوانسیون و نحوه انتخاب دبیر اجرایی تصمیم گیری شد، ولی تاکنون به هیچ یک از آنها عمل نشده است.

در حال حاضر پیشنهاد جدیدی از طرف کشور قزاقستان مطرح شده که بر خلاف تصمیم اخذ شده در کاپ 5، پیشنهاد ایجاد دبیرخانه ای مستقل بدون حضور یونپ و به طور ثابت در یک کشور را مطرح کرده است. ایران، روسیه و ترکمنستان صراحتا مخالفت خود را با این پیشنهاد در جلسات اعلام کرده و مایل به اجرای تصمیم گرفته شده در کاپ 5 هستند.

آخرین وضعیت پروتکلهای الحاقی به کنوانسیون تهران

پروتکل آمادگی، واکنش و همکاری منطقه‌ای در مبارزه با سوانح آلودگی نفتی- پروتکل آکتائو

این پروتکل در کاپ 3 در مردادماه 1390 در کشور قزاقستان به امضای مسئولین محیط زیست کشورهای حاشیه دریای خزر رسید و تحت عنوان پروتکل آکتائو (محل امضای پروتکل در قزاقستان) نام گرفت.

قانون الحاق به این پروتکلدرجلسه علنی روز یکشنبه مورخ 15/5/1391 مجلس شورای اسلامی به تصویب رسید و در تاریخ 19/6/91 جهت اجرا به سازمان حفاظت محیط زیست ابلاغ شد.

با توجه به تصویب این پروتکل توسط مجالس هر 5 کشور، از تاریخ 4 مردادماه سال 1395 لازم الاجرا شده است.

پروتکل حفاظت از دریای خزر در برابر آلودگی‌های ناشی از منابع و فعالیت‌های مستقر در خشکی- پروتکل مسکو

در جریان کاپ 4 در آذرماه 1391 در شهر مسکو نهایی و امضا شد.

در جلسه علنی مجلس شورای اسلامی مورخ 18/5/94 کلیات این پروتکل مورد تصویب قرار گرفته و در تاریخ 4/6/94 به تایید شورای نگهبان و در تاریخ 15/6/94 به دولت ابلاغ شده است.

در حال حاضر کلیه کشورها به غیر از قزاقستان و روسیه این پروتکل را در مجالس خود به تصویب رسانده اند و لذا هنوز لازم الاجرا نشده است.

پروتکل حفاظت تنوع زیستی- پروتکل عشق آباد

در کاپ 5 کنوانسیون تهران که در اردیبهشت ماه 1393 در ترکمنستان برگزار شد مورد تایید نهایی قرار گرفته و به امضا رسید.

در جمهوری اسلامی ایران در حال بررسی توسط مجلس شورای اسلامی است.

در حال حاضر تنها کشور ترکمنستان پروتکل مذکور را به تصویب مجلس خود رسانده است و لذا لازم الاجرا نشده است.

پروتکل "ارزیابی اثرات زیست محیطی فرامرزی"

بر اساس این پروتکل کشورهای عضو متعهد می شوند تا پیش از اجرای طرح های بزرگ که احتمال دارد اثرات سوء فرامرزی برای سایر کشورها در منطقه دریای خزر ایجاد کنند، مطالعات ارزیابی اثرات زیست محیطی انجام داده و گزارش آن را به دبیرخانه کنوانسیون و کشورهای عضو درخواست کننده ارائه دهند.

این پروتکل در جلسه فوق العاده اعضای متعاهد به کنوانسیون تهران در خردادماه 1397در شهر مسکو به امضاء رسید.

در جمهوری اسلامی ایران در حال بررسی توسط مجلس شورای اسلامی است.

روسیه، آذربایجان و ترکمنستان این پروتکل را در مجالس خود به تصویب رسانده اند.

پروتکل "پایش، ارزیابی، دستیابی و تبادل اطلاعات"

تهیه پیش نویس این پروتکل بر اساس تصمیم اتخاذ شده در پنجمین نشست کشورهای عضو که از تاریخ 9-7 خرداد 1393 در کشور ترکمنستان برگزار شد، انجام گرفت. این پروتکل هنوز در مراحل اولیه کارشناسی در منطقه است.

انتهای پیام/083451

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)
منتشرشده در یاداشت و مقالات
خواندن کد خبر: 24700

ارسال نظر

انتشار نظرات در پایگاه اطلاع رسانی رشت پرس به معنی تائید آن نیست. رشت پرس نظرات حاوی توهین و افترا و با حروف غیرفارسی را منتشر نخواهد کرد.


 

آخرین اخبار

با ما در تماس باشید

عضویت در خبرنامه اخبار رشت

اخبار گوناگون

انتخاب مخاطبین

حالت های رنگی